ژانویه 21, 2021

فايل – اثر تنش آبی، زئولیت و محلول پاشی اسید سالیسیلیک بر برخی صفات …

1 min read
۵۰/۳۳ d-g

I2Z1SA0

۶۸/۱ ab

۷/۱۷۴۹ ef

۰۰/۳۵ a-e

۲۱/۳۴ d-g

I2Z1SA1

۷۵/۱ ab

۸/۱۹۴۰ de

۸۴/۳۲ a-e

۵۱/۴۰ a

I2Z2SA0

۹۶/۱ a

۱/۲۰۸۱ de

۲۶/۳۷ a

۸۱/۳۴ c-g

I2Z2SA1

میانگین هایی که حداقل در یک حرف مشترکند، اختلاف آماری معنی داری در آزمون چند دامنه ای دانکن در سطح احتمال پنج درصد ندارند.

۴-۱۷: عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی:
عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی تحت تأثیر آبیاری و سطوح مختلف مصرف زئولیت قرار گرفت و هر کدام در سطح آماری یک درصد معنی دار شد (جدول۴-۱۷). اما مصرف سالیسیلیک اسید تأثیر معنی داری روی این صفت نداشت. طبق نتایج این جدول اثر متقابل آبیاری و زئولیت، اثر متقابل زئولیت و سالیسیلیک اسید و همچنین آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید تأثیر معنی داری روی عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی داشت و هرکدام در سطح آماری یک درصد معنی درا شدند ولی اثر متقابل آبیاری و سالیسیلیک اسید تأثیر معنی داری روی این صفت نداشت (جدول۴-۱۷). طبق نتایج جدول مقایسه میانگین اثرات اصلی مشاهده شد که در تیمار آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۶۴/۵ گرم و کمترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۴۲/۴ گرم در تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه بدست آمد (جدول۴-۱۸). در سطوح مختلف مصرف زئولیت بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۳۹/۵ گرم مربوط به تیمار مصرف ۴ تن در هکتار زئولیت و کمترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۷۹/۴ گرم مربوط به تیمار مصرف ۸ تن در هکتار زئولیت بود و همچنین در تیمار عدم مصرف سالیسیلیک اسید بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۱۲/۵ گرم نسبت به تیمار محلول پاشی سالیسیلیک اسید با ۹۷/۴ گرم بست آمد ( جدول۴-۱۸). بیشترین مقدار عملکرد بیولوژیکی گیاه با میانگین ۸۰۲۰ کیلوگرم در هکتار از تیمار آبیاری شاهد (آبیاری به مقدار ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه) بدست آمد و کمترین مقدار عملکرد بیولوژیکی گیاه نیز با میانگین ۵۶۶۲ کیلوگرم در هکتار که کاهشی در حدود ۴۰/۲۹ درصد نسبت به شاهد را به همراه داشت، از تیمار آبیاری بر اساس ۷۰ درصد نیاز آبی گیاه (تنش متوسط در این آزمایش) ثبت شد (میرزاخانی و سیبی، ۱۳۸۹).
نتایج مقایسه میانگین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و زئولیت نشان داد که بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزهی فرعی با میانگین ۳۱/۶ گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۷۰ درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار و کمترین میزان آن با میانگین ۹۸/۳ گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه و مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار بود (جدول۴-۱۹). در بین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و سالیسیلیک اسید نیز بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با میانگین ۶۶/۵ گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین آن با میانگین ۲۶/۴ گرم مربوط به آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه به همراه محلول پاشی سالیسیلیک اسید بود. همچنین در بین اثرات متقابل دوگانهی زئولیت و سالیسیلیک اسید نیز بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با میانگین ۶۹/۵ گرم مربوط به تیمار مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین مقدار آن با میانگین ۵۲/۴ گرم متعلق به تیمار مصرف ۸ تن زئولیت در هکتار و عدم مصرف سالیسیلیک اسید بود (جدول۴-۱۹). برخی از محققان بیان داشتند که صفت عملکرد بیولوژیک تحت تأثیر تنش خشکی قرار گرفت و در سطح احتمال پنج درصد معنی دار شد (Ashkani et al., 2007). عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی طبق نتایج جدول مقایسه میانگین اثرات متقابل سه گانه نشان داد که بیشترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی با ۴۵/۶ گرم مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن در هکتار زئولیت و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن در هکتار زئولیت و محلول پاشی سالیسیلیک اسید با ۵۴/۳ گرم بود (جدول۴-۲۰). فراست (۱۳۸۹) عنوان کرد، بیشترین عملکرد بیولوژیک در تیمار آبیاری معادل ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه با ۳۶۱۵ کیلوگرم بر هکتار و کمترین عملکرد بیولوژیک در تیمار آبیاری معادل ۵۰ درصد نیاز آبی گیاه با ۲۸۶۷ کیلوگرم بر هکتار به ثبت رسید. امیدی (۱۳۸۸) طی بررسی اثر تنش آبی بر ویژگی های زراعی و فیزیولوژیکی سه رقم گلرنگ بهاره در کرج اظهار داشت که در بین سطوح مختلف تنش آبی، بیشترین و کمترین عملکرد بیولوژیکی به ترتیب با میانگین ۵۱۰۰ و ۳۹۰۰ کیلوگرم در هکتار مربوط به تیمار شاهد و تیمار قطع آبیاری در دو مرحله تکمه دهی و گلدهی بود. در بررسی اثر تنش کمبود آب بر عملکرد و اجزای عملکرد ارقام گلرنگ، بیشترین عملکرد بیولوژیکی با میانگین ۸/۱۲۰۹ کیلوگرم در هکتار مربوط به تیمار آبیاری کامل (شاهد) و کمترین عملکرد بیولوژیکی با میانگین ۵/۹۴۰ کیلوگرم در هکتار مربوط به تیمار قطع آبیاری در مرحله گلدهی گزارش شده است (Nabipour et al., 2007).
از آنجایی که عملکرد بیولوژیکی غوزه ها، مجموع وزن دانه ها و وزن بیوماس می باشد، به نظر می رسد که با افزایش شدت تنش رطوبتی عملکرد بیولوژیک غوزه های فرعی نیز از طریق افزایش وزن دانه ها (به دلیل تولید دانه های درشت تر) افزایش می یابد.
۴-۱۸: شاخص برداشت:
بر اساس نتایج جدول تجزیه واریانس صفات، صفت شاخص برداشت تحت تأثیر اثر متقابل آبیاری و زئولیت و همچنین اثر متقابل آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید قرار گرفته و در سطح آماری یک درصد معنی دار شد ولی تنش آبی، مصرف زئولیت و مصرف سالیسیلیک اسید و اثرات متقابل آن ها از لحاظ آماری اختلاف معنی داری را روی آن نداشتند (جدول۴-۱۷). نتایج جدول مقایسه میانگین اثرات اصلی صفات نشان داد که با افزایش شدت تنش آبی شاخص برداشت نیز افزایش پیدا می کند به طوری که بیشترین و کمترین شاخص برداشت با میانگین های ۱۵/۳۵ و ۲/۳۴ درصد به ترتیب متعلق به تیمارهای آبیاری بر اساس ۷۰ و ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه بود. در بین سطوح مختلف مصرف زئولیت نیز با افزایش مقادیر مصرف زئولیت شاخص برداشت کاهش نشان داد به طوری که بیشترین شاخص برداشت با میانگین ۱۳/۳۵ درصد متعلق به تیمار عدم مصرف زئولیت و کمترین شاخص برداشت با میانگین ۲۶/۳۴ درصد مربوط به تیمار مصرف ۸ تن زئولیت در هکتار بود. طبق نتایج این جدول، تیمار مصرف سالیسیلیک اسید با تیمار عدم مصرف آن از لحاظ آماری در یک کلاس قرار گرفتند (جدول۴-۱۸). در گیاه گلرنگ، شاخص برداشت تحت تأثیر تنش خشکی قرار گرفت و در سطح احتمال یک درصد معنی دار گردید، همچنین تنش خشکی شدید باعث افزایش معنی دار شاخص برداشت نسبت به تیمار شاهد و دیگر سطوح تنش گردید (فراست، ۱۳۸۹). بر اساس نتایج مقایسه میانگین اثرات متقابل دوگانهی آبیاری و زئولیت بیشترین شاخص برداشت با میانگین ۰۷/۳۸ درصد متعلق به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار و کمترین آن با میانگین ۵۱/۳۰ درصد متعلق به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت بود (جدول۴-۱۹). بر اساس نتایج جدول مقایسه میانگین های اثرات متقابل سه گانهی صفات بیشترین شاخص برداشت با میانگین ۷۸/۴۱ درصد متعلق به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار و عدم مصرف سالیسیلیک اسید و کمترین شاخص برداشت با میانگین ۵۷/۲۷ درصد متعلق به تیمار آبیاری بر اساس ۱۰۰ درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت و سالیسیلیک اسید بود (جدول۴-۲۰).
هرگاه شرایط زراعی برای تولید تعداد زیادی گل فراهم باشد و رشد رویشی و تولید مواد فتوسنتزی نیز در گیاه چشمگیر باشد، انتظار می رود که با انتقال حجم قابل توجهی از اسیمیلات ها به دانه ها، شاخص برداشت دانه در گیاه افزایش یابد. شرایط تنش آبی، باعث کاهش رشد رویشی گیاه شده و در نتیجه حجم اندام های رویشی گیاه نمی تواند پشتیبانی مناسبی را از فاز زایشی گیاه داشته باشد. در چنین شرایطی انتظار می رود که تعداد و اندازه ی دانه های موجود در واحد های زایشی گیاه کاهش یابد و باعث کاهش شاخص برداشت دانه می شود. به دلیل توانایی بالایی که زئولیت در جذب و نگهداری رطوبت اضافی موجود در خاک دارد، می تواند مقدار قابل توجهی آب را پس از هر بار آبیاری مزرعه در داخل خلل و فرج خود جذب و نگهداری نماید و به مرور در روزهای بعد از آبیاری که رطوبت خاک مزرعه کاهش می یابد، آب جذب شده به مصرف ریشه ی گیاه می رسد. همین امر باعث افزایش سطح کربوهیدرات های تولید شده در گیاه و افزایش شاخص برداشت دانه خواهد شد.
۴-۱۹: شاخص برداشت غوزه های اصلی:
آبیاری، سطوح مختلف مصرف زئولیت و مصرف سالیسیلیک اسید تأثیر معنی داری روی شاخص برداشت غوزه های اصلی نداشت (جدول۴-۱۷). همچنین شاخص برداشت غوزه های اصلی تحت تأثیر هیچ کدام از اثرات متقابل این تیمارها یعنی آبیاری، زئولیت و سالیسیلیک اسید نیز قرار نگرفت (جدول۴-۱۷). در جدول مقایسه میانگین اثرات اصلی مشاهده شد که بیشترین شاخص برداشت غوزه های اصلی مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه با ۰۱/۳۲درصد و کمترین شاخص برداشت غوزه های اصلی با ۱۶/۲۸درصد مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۷۰ درصد نیاز آبی گیاه بو (جدول۴-۱۸). در سوح مختلف مصرف زئولیت بیشترین شاخص برداشت غوزه های اصلی با ۰۶/۳۱درصد مربوط به مصرف ۸ تن در هکتار و کمترین شاخص برداشت غوزه های اصلی با ۷۶/۲۸ درصد مربوط به مصرف ۴ تن در هکتار زئولیت بود. همچنین بیشترین شاخص برداشت غوزه های اصلی در تیمار محلول پاشی سالیسیلیک اسید با ۹۵/۲۹درصد نسبت به تیمار عدم مصرف سالیسیلیک اسید با ۳۸/۲۹درصد بود (جدول۴-۱۸). بر اساس نتایج مقایسه میانگین اثرات متقابل دوگانه ی آبیاری وزئولیت بیشترین شاخص برداشت غوزهی اصلی با میانگین ۴۸/۳۴ درصد متعلق به تیمار آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه و عدم مصرف زئولیت و کمترین مقدار آن با میانگین ۷۳/۲۵ درصد مربوط به تیمار آبیاری بر اساس ۷۰ درصد نیاز آبی گیاه به همراه مصرف ۴ تن زئولیت در هکتار بود (جدول۴-۱۹). در پژوهشی میرزاخانی و سیبی (۱۳۸۹)، اظهار داشتند که مصرف ۹ تن زئولیت در هکتار، توانست شاخص برداشت دانه را از ۵۸/۲۳ به ۸۴/۲۴ درصد (که معادل ۰۷/۵ نسبت به تیمار عدم مصرف زئولیت است) افزایش دهد و نقش مثبت آن در کاهش صدمات ناشی از تنش کمبود آب به اثبات رسید. در جدول مقایسه میانگین اثرات متقابل سه گانه مشاهده شد که بیشترین شاخص برداشت غوزه های اصلی با ۴۱/۳۵ درصد مربوط به تیمار (آبیاری بر اساس ۸۵ درصد نیاز آبی گیاه + عدم مصرف زئولیت + مصرف سالیسیلیک اسید) و کمترین شاخص برداشت غوزه های اصلی با میانگین ۶۳/۲۵ درصد مربوط به تیمار (آبیاری بر اساس ۱۰۰ نیاز آبی گیاه + عدم مصرف زئولیت و سالیسیلیک اسید) بود (جدول۴-۲۰). امیدی (۱۳۸۸) طی بررسی اثر تنش آبی بر ویژگی های زراعی و فیزیولوژیکی سه رقم گلرنگ بهاره در کرج اظهار داشت که در بین سطوح مختلف تنش آبی، بیشترین و کمترین شاخص برداشت دانه به ترتیب با میانگین ۲۳ و ۱۵ درصد مربوط به تیمار شاهد و تیمار قطع آبیاری در دو مرحله تکمه دهی و گلدهی بود. موحدی دهنوی و مدرس ثانوی (۱۳۸۵) در بررسی اثر محلول پاشی ارقام گلرنگ تحت تنش خشکی در منطقهی اصفهان اظهار داشتند که بیشترین و کمترین مقدار شاخص برداشت دانه با میانگین ۵/۲۳ و ۶/۱۴ درصد به ترتیب مربوط به تیمار های قطع آبیاری در مرحله رویشی و قطع آبیاری در مراحل گلدهی و گرده افشانی بود.
تنش کمبود آب روی شاخص برداشت تأثیر گذاشته و با افزایش شدت تنش آبی شاخص برداشت غوزه های اصلی نیز افزایش نشان داده که این نشان دهندهی کاهش رشد رویشی غوزه ها است و چون غوزهی اصلی نسبت به سایر غوزه ها بزرگتر می باشد، هرچه شاخص برداشت آن افزایش داشته باشد یعنی انتقال مواد فتوسنتزی به غوزه های اصلی بهتر صورت گرفته است. افزایش مصرف زئولیت نیز در افزایش شاخص برداشت غوزه های اصلی تأثیر مثبت نشان می دهد.

منبع فایل کامل این پایان نامه این سایت pipaf.ir است

Copyright © All rights reserved. | Newsphere by AF themes.